Bilim insanları tedirgin… Rusya Bilimler Akademisi Güneş Astronomi Laboratuvarı’nın paylaştığı verilere göre, bugün saat 14.19’da M1.20 seviyesinde güçlü bir güneş patlaması kaydedildi. Patlamanın ardından oluşan jeomanyetik etkiler, ilk olarak Avustralya semalarında kendini gösterdi. Güney Yarımküre’de ortaya çıkan aurora (kutup ışıkları), gökyüzünde görsel bir şölen oluşturdu.
NASIL bİR MANYETİK FIRTINA OLACAK?
Endişeli uzmanların asıl dikkat çektiği gelişme ise bir gün önce ölçülen ve yılın en güçlü olayı olarak kayıtlara geçen X1.95 seviyesindeki dev patlama oldu. Bilim insanları, bu patlama sonrasında Güneş'ten kopan yoğun plazma bulutunun Dünya’ya doğru ilerlediğini ve 20 Ocak itibarıyla gezegende güçlü manyetik fırtınalara neden olabileceğini belirtiyor.
BU YIL AKTİF Mİ OLACAK
Güneş patlamaları arasında en tehlikeli grup olarak kabul edilen X sınıfı patlamalar, yüksek enerjileri nedeniyle Dünya’nın manyetik alanını doğrudan etkileyebiliyor. 19 Ocak’tan bu yana peş peşe yaşanan patlamalar, Güneşin son yıllardaki en aktif dönemlerinden birinden geçtiğine işaret ediyor. Uzmanlar, koronal kütle atımının (CME) Dünya’nın manyetosferiyle etkileşime girmesinin an meselesi olduğunu vurguluyor.
DÜNYADAKİ ELEKTRONİK ALTYAPILAR İÇİN RİSK VAR MI?
Güneş kaynaklı manyetik fırtınalar yalnızca kutup ışıklarıyla görsel bir güzellik sunmakla kalmıyor; aynı zamanda uydu sistemleri, iletişim ağları, GPS hizmetleri ve elektrik şebekeleri üzerinde ciddi aksamalara yol açabiliyor. Yetkililer, özellikle yüksek enlemlerde bulunan bölgelerde teknik sorunların yaşanabileceği uyarısında bulunuyor.
GÜNEŞTE DAHA GÜÇLÜ PATLAMALAR MÜMKÜN MÜ?
Aynı bilim insanları, Güneş yüzeyindeki leke gruplarının halen oldukça aktif olduğunu ve önümüzdeki günlerde daha şiddetli patlamaların görülebileceğini ifade ediyor. Olası manyetik fırtına nedeniyle bazı havayolu şirketlerinin kutup rotalarındaki uçuş planlarını gözden geçirebileceği, uzay görevlerinde bulunan astronotların ise radyasyon riskine karşı bilgilendirildiği belirtiliyor.
GÜNEY YARIMKÜREDE ŞÖLEN VAR
Güneşteki bu olağanüstü hareketlilik, Güney Yarımküre’de etkileyici görüntüleri de beraberinde getirdi. Türk fotoğraf sanatçısı Asım Buday, Avustralya’nın Victoria eyaletinde yer alan St Andrews Beach–Melbourne bölgesinde, manyetik fırtınanın etkisiyle oluşan aurora manzaralarını görüntüledi. Gökyüzünde dans eden mor ve yeşil tonlar, yaklaşan manyetik fırtınanın çarpıcı görsel yansımalarını gözler önüne serdi.
Aynı uzmanlar, önümüzdeki 48 saatin kritik olduğuna dikkat çekerek, uzay hava durumu ile ilgili yapılacak resmi açıklama ve uyarıların yakından takip edilmesi gerektiğini vurguluyor.
