Küresel piyasalardaki jeopolitik riskler ve petrol varil fiyatlarındaki iniş çıkışlar, istasyonlardaki fiyat tabelalarını adeta yapboza çevirdi. 22 Nisan 2026 Çarşamba gününe uyanan dizel araç sahipleri, akaryakıt piyasasından gelen devasa bir indirim haberiyle güne başladı. Gece yarısı itibarıyla Türkiye genelindeki tüm istasyonlarda motorin (dizel) litre fiyatı değişiyor. Fakat hevesleri kursakta bırakan çok kritik bir detay var; beklenen o büyük indirim devletin vergi kalkanına fena takıldı.
Nedir bu hesap oyununun sebebi? Devletin, vergi gelirlerini dengelemek ve piyasadaki ani fiyat şoklarını emmek için kullandığı "eşel mobil" sistemi tam da bu noktada devreye girdi.
Bu gece yarısı gelecek olan 2 lira 33 kuruşluk indirimin tam yüzde 75'i doğrudan Özel Tüketim Vergisi'ne (ÖTV) kesilecek. Yani o büyük indirimin aslan payı devletin kasasında kalırken, vatandaşın istasyonda göreceği net indirim sadece yüzde 25'lik dilime denk gelecek. Uzun lafın kısası, milyonların beklediği o devasa düşüş pompaya sadece 58 kuruş olarak yansıyacak.
Çoğu sürücünün kafasındaki o klasik soruyu bir kez daha aydınlatalım. "Petrol düşüyor bize yansımıyor, dolar düşüyor fiyat artıyor" isyanının arkasında oldukça karmaşık bir algoritma yatıyor.
Türkiye'de benzin ve motorin fiyatları, İtalya-Cenova piyasasında yayınlanan günlük CIF Akdeniz ürün fiyatları ve günlük dolar kurunun çarpışmasıyla şekilleniyor. Oluşan bu gümrüksüz rafineri fiyatının üzerine EPDK payı, ÖTV ve KDV eklenerek o pompadaki acı verici rakama ulaşılıyor. Eşel mobil gibi tampon sistemler de devreye girdiğinde, uluslararası düşüşler cebimize her zaman birebir oranda girmiyor.
