O dev şirket satılıyor… Almanya merkezli The Exploration Company’nin talip olduğu İskoç uzay girişimi Orbex, kamu kaynaklarından aldığı 26 milyon sterlinlik krediye rağmen iflas sürecine hazırlanıyor. Olası bir satış gerçekleşmezse 150 çalışanın işini kaybetmesi gündeme gelirken, Birleşik Krallık’ın İskoçya’dan ilk yerli roket fırlatma hedefi de ciddi darbe alabilir.
İlgili süreç, uzay alanında kapasite geliştirmek isteyen ülkeler açısından da dikkatle izleniyor. Highlands bölgesinde faaliyet gösteren Orbex, küçük uyduları yörüngeye taşımak amacıyla geliştirdiği 19 metre uzunluğundaki düşük karbonlu roketlerle 2026 yılında ilk test uçuşlarını gerçekleştirmeyi planlıyordu. Ancak finansman arayışlarının sonuçsuz kalması üzerine şirket yönetimi kayyum atanması seçeneğini masaya aldı.
KAn KAYBINA Kamu desteği
Kan kaybı karşısında 26 milyon sterlinlik kamu desteği Orbex’e Ocak 2025’te 20 milyon sterlin, geçtiğimiz yaz ise 6 milyon sterlin olmak üzere toplam 26 milyon sterlin kamu kredisi sağlanmıştı. Hükümet yetkilileri o dönemde şirketin küçük uydu fırlatma planının Birleşik Krallık uzay sektörünü dönüştürebileceğini ifade etmişti. Şirket ayrıca Hazine destekli Ulusal Varlık Fonu ile yeni finansman sağlamak üzere görüşmeler yürüttü. Ancak bu temasların erken aşamada sonuçsuz kaldığı belirtiliyor. Alman The Exploration Company ile yürütülen görüşmeler de henüz somut bir anlaşmaya dönüşmedi.
Artan finansman ihtiyacı
Orbex başlangıçta Highlands’te A’Mhoine yarımadasında kendi uzay üssünü kurmayı planlamış, ancak proje rafa kaldırılmıştı. Fırlatma planları daha sonra Shetland Adaları’ndaki SaxaVord uzay üssüne taşındı. Süreçte yaşanan gecikmeler ve artan maliyetler şirketin finansman ihtiyacını büyüttü.
O Satın alım için fırsat alanı
Orbex’in içinde bulunduğu durum, uzay alanında kapasite geliştirmeyi hedefl eyen ülkeler için potansiyel iş birliği veya yatırım fırsatı olarak da değerlendirilebilir. Küçük uydu fırlatma pazarının hızla büyüdüğü bir dönemde, hazır teknoloji geliştirme sürecini önemli ölçüde tamamlamış bir şirketin el değiştirmesi, yeni ortaklık modellerinin önünü açabilir.
Bu tür girişimlerin finansman darboğazı nedeniyle el değiştirmesi, küresel uzay yarışında yeni aktörlerin devreye girmesine imkan tanıyabilir.
