Kırmızı et üretiminde gerilim yüksek. Kırmızı et üreticileri, artan maliyetlere karşın gerileyen kesim fiyatları nedeniyle belirsizlik yaşıyor. Kombina ve kesimhanelerden derlenen verilere göre, ocak başında kilogramı ortalama 570 lira olan yağsız dana kesim fiyatı, mart sonunda 612,10 liraya çıktıktan sonra düşüşe geçti. Temmuz ortasında 575,57 liraya gerileyen fiyat, yılbaşındaki düzeyine döndü.
Öte yandan küçükbaşta farklı bir seyir izlendi. Yılbaşında 552,57 lira olan yağsız kuzu kesim fiyatı, 26 Mart’ta 595,71 liraya yükseldi. Temmuz ortasında 600,14 liraya çıkan fiyat, dana etiyle arasındaki makası açtı.
Yine besiciler, ithalat politikalarının fiyatları baskılarken kârlılığı hızla azalttığını belirtiyor. Bir torba yemin 1.000 liraya, kuru samanın kilogramının 6 liraya, veteriner ilaçlarının şişesinin yaklaşık 2 bin liraya ve çoban maaşlarının 80 bin liraya ulaştığını ifade eden üreticiler, düşüşün kasap ve zincir market raflarına yansımadığına dikkat çekiyor. Koşulların sürmesi halinde çok sayıda işletmenin üretimden çekilebileceği belirtiliyor.
Bu arada Et ve Süt Kurumu (ESK), fiyatlardaki gerilemenin ardından yeniden üreticiden hayvan alımına ve kesime başladı. Üreticilere SMS ile bildirilen fiyatlara göre yerli Simental için 580 TL/kg, yerli Alaca için 560 TL/kg, ithal Angus için ise 550 TL/kg ödeme yapılacak. Fiyatlar kurumun internet sitesinde henüz yayımlanmazken, sektör uygulamanın piyasa ve üretici gelirlerine etkisini izliyor.
Konunun uzmanları, dana kesim fiyatlarındaki gerilemenin talep daralması veya yapısal arz fazlasından değil, geçen yıl sonunda oluşan spekülatif artışların sona ermesinden kaynaklandığını öne sürüyorlar. Bakanlık ve ESK’nin aldığı önlemlerle piyasanın dengelendiğini belirtirken, bol yağışların yem bitkilerinde verimi artırdığını ve yem fiyatlarını düşürdüğünü de savunyorlar.
Aynı şekilde, üreticilerin aynı dönemde hayvan alıp aynı dönemde kesime yönelmesi, özellikle Kurban Bayramı sonrasında fiyatları baskıladı. Hayvan tedariki ve kesim programının 12 aya yayılması gerektiği vurgulanıyor. Kasımda teslim edilecek hayvanlar için karkas kesim fiyatının şimdiden 600 TL olarak açıklandığı, bu tutarın üretici fiyat endeksine göre güncelleneceği de bildirildi.
