Artık kolumuzda zamanı gösteren yeni saatler olacak…
Atomik saatlerin yerini nükleer saatler alabilir
Neredeyse bir yüzyıla yakın süredir kullanılan atomik saatler, elektronların farklı enerji seviyeleri arasındaki geçişlerini takip ederek zamanı son derece hassas biçimde ölçüyor.
Artık bu teknoloji, GPS başta olmak üzere birçok önemli gelişmenin temelini oluşturdu. Atomik saatler sayesinde zamanın uzayın farklı bölgelerinde farklı şekilde ilerlediğini gösteren hassas deneyler de gerçekleştirildi.
Bilim insanlarınca yeni geliştirilen nükleer saatler ise elektronların hareketleri yerine ışığın atom çekirdeğiyle etkileşimini izliyor.
ÖYLE Kİ Atom çekirdeği dış etkilere karşı daha dayanıklı
Yeni nükleer saatlerin en önemli avantajlarından biri, atom çekirdeklerinin atomun tamamından yaklaşık 100 bin kat daha küçük olması.
Dolayısıyla çekirdekler, dış elektrik alanları gibi çevresel etkenlerden atomlara kıyasla çok daha az etkileniyor. Araştırmacılar, bunun atomik saatlerin hassasiyetini sınırlayabilen bazı dış faktörlerin etkisini azaltabileceğini ve nükleer saatlerin daha güvenilir hale gelmesini sağlayabileceğini belirtiyor.
Karanlık maddenin izini sürmek mümkün olabilir
Bu yeni teknolojinin yalnızca daha hassas zaman ölçümü için değil, evrenin en büyük gizemlerinden biri olan karanlık maddenin araştırılması için de kullanılması bekleniyor.
Konuyla ilgili bilim insanlarına göre nükleer saatler, karanlık maddenin olası etkilerinin tespit edilmesine yardımcı olabilir. Teknolojinin geliştirilmesiyle birlikte evrenin fiziksel kurallarına ilişkin halen yanıtlanamayan bazı temel soruların da araştırılması mümkün hale gelebilir.
Bu fikir 2003 yılında ortaya atılmıştı
Nükleer saat fikrinin temelleri 2003 yılına uzanıyor. O dönemde bilim insanları, atom çekirdeklerinin son derece hassas saatler geliştirmek için kullanılabileceğini öne sürdü.
Bu yaklaşımda özellikle toryum-229 elementi öne çıktı. Toryum-229'un düşük enerjili bir nükleer geçişe sahip olması, bu geçişin lazerlerle takip edilmesini ve saat teknolojisinde kullanılmasını mümkün kılabilecek önemli bir avantaj olarak değerlendirildi.
Nükleer saatlerin önünde hâlâ engeller var
İlk çalışan nükleer saatlerin geliştirilmesi önemli bir adım olsa da teknoloji henüz mükemmel değil. Araştırmacılar, mevcut nükleer saatlerin en gelişmiş atomik saatler kadar kararlı olmadığını belirtiyor.
Bilim insanları, daha güçlü lazerlerin kullanılması ve teknolojinin geliştirilmesiyle bu sorunun aşılabileceğini düşünüyor.
Araştırmaya ilişkin sonuçlar, Nature dergisinde yayımlanan iki ayrı makaleyle duyuruldu.
