Üniversite öğrenci adaylarının üniversite tercih döneminde Kamu Teknoloji Platformu (KTP), Türkiye'nin en kapsamlı öğrenci-kent değerlendirmelerinden birini yayımladı. Öğrenci Dostu Kentler Endeksi 2026, 50 binin üzerinde örgün öğrencisi bulunan 16 ili;
- barınma,
- yeme-içme,
- ulaşım,
- güvenlik,
- sosyal yaşam,
- bilgiye erişim,
- iş-staj olanakları ve
- iklim olmak üzere sekiz başlıkta puanladı.
Bu rapor, yükseköğretim tercih döneminin hemen öncesinde, öğrenci yaşam maliyetlerinin rekor düzeye ulaştığı bir dönemde yayımlandı.
KTP hesaplamalarına göre bir öğrencinin ev tutarak karşıladığı aylık gider, en pahalı kent İstanbul'da 24.593 TL'ye ulaştu. En ekonomik kent Isparta'da 13.250 TL düzeyinde kaldı.
İstanbul ile Isparta arasındaki fark neredeyse iki kat. Bu tablo, tercih sürecinde kentin yalnızca üniversitenin değil, öğrencinin dört yıllık yaşam kalitesinin de belirleyicisi olduğunu gösteriyor.
KONYA LİSTEDE ilk 3'te
Aynı rapora göre Türkiye'nin en öğrenci dostu kenti, 100 üzerinden 83,8 puanla Eskişehir oldu. Onu
- Bursa (78,3),
- Kayseri (77,6),
- Konya (76,9) ve
- Sakarya (75,3) izledi. Zirvedeki bu kentlerin ortak paydası; uygun barınma maliyeti, yürünebilir ölçek ve güçlü kampüs-kent bütünleşmesiydi. Eskişehir'de her on kentliden biri üniversite öğrencisi.
RAPORDA METROPOL PARADOKSU
Yayınlanan endeksin en dikkat çekici bulgusu, büyük şehirlerin beklenenin aksine alt sıralarda kalmasıydı. İş imkânı, sosyal yaşam ve bilgiye erişimde ülkenin zirvesinde olan İstanbul, karşılanamaz konut maliyeti (barınmada 100 üzerinden yalnızca 18 puan) nedeniyle 58,3 puanla sonuncu sıraya geriledi. İzmir dokuzuncu, Ankara on üçüncü sırada yer aldı. Rapor, barınma maliyetinin öğrenci deneyimini belirleyen en kritik etken olduğunu vurguluyor.
SEÇİMLER HER ÖĞRENCİYE GÖRE FARKLI KENT
Yine rapor tek bir sıralamayla yetinmedi; aynı veriyi üç farklı öğrenci profiline göre yeniden değerlendirerek birbirini tamamlayan sıralamalar sundu:
Kariyer odaklı (iş-staj ağırlıklı): Eskişehir, Bursa, Kayseri
Bütçe odaklı (barınma-yeme ağırlıklı): Eskişehir, Kayseri, Bursa
İklim odaklı (yaşanabilirlik ağırlıklı): Eskişehir, Bursa, Antalya
ÖĞRENCİLER İÇİN YÜKSELEN KENTLER
Aynı raporun öne çıkan bir diğer bölümü, "bugün en iyi" değil "yarına en açık" kentleri belirleyen Yükselen Potansiyel Endeksi oldu. Kişi başı gelir, örgün öğrenci büyümesi, net göç, ihracat ve patent gibi altı resmi göstergeye dayanan bu sıralamada Kocaeli, Tekirdağ ve Mersin ilk üç sırayı paylaştı. Ve kentler, ekonomik ve akademik ivmeleriyle önümüzdeki dönemde öğrenci-kent konumlarını güçlendirme potansiyeli en yüksek iller olarak öne çıktı.
Dolayısıyla bu üç kentin öne çıkma gerekçeleri de farklıydı: Kocaeli Türkiye'nin en yüksek kişi başı geliri, en büyük il ihracatı ve güçlü sanayi-Ar-Ge altyapısıyla; Tekirdağ ülkenin en yüksek net göç hızı ve İstanbul'a yakın sanayi kuşağıyla; Mersin ise aday kentler arasında en hızlı öğrenci ve ihracat büyümesiyle limanına dayalı ekonomik ivmesiyle listelendi.
BAŞKAN ÇAĞRI IŞIKLIOĞLU'NDAN DEĞERLENDİRME
Öte yandan Kamu Teknoloji Platformu Başkanı Çağrı Işıklıoğlu, raporun yalnızca üniversite adayları için değil, yerel yönetimler açısından da önemli bir yol haritası niteliği taşıdığını belirterek şunları söyledi:
“Bir kentin öğrenci dostu olması yalnızca üniversitesinin akademik başarısıyla ölçülemez. Barınma maliyetinden toplu ulaşıma, güvenlikten sosyal yaşama kadar birçok unsur, gençlerin eğitim hayatını ve geleceğini doğrudan etkiliyor. Hazırladığımız Öğrenci Dostu Kentler Endeksi 2026, belediyelerimiz ve kamu kurumlarımız için veriye dayalı bir performans değerlendirmesi olduğu kadar, aynı zamanda somut bir gelişim rehberidir. Bu raporun amacı şehirleri yarıştırmak değil; her kentin eksiklerini görmesini, güçlü yönlerini geliştirmesini ve gençler için daha yaşanabilir şehirler oluşturmasını sağlamaktır. Çünkü öğrenci dostu şehirler, aynı zamanda geleceğe yatırım yapan şehirlerdir.”
