İçişleri Bakanlığı, çocukların eğitim süreçlerini her türlü riskten uzak, güvenli bir ortamda sürdürebilmelerini sağlamak amacıyla hazırlanan "Okul ve Çevresi Güvenlik Tedbirleri" genelgesini 81 il valiliğine göndermişti.
Bu genelgeye göre; okul güvenliği artık sadece fiziksel önlemlerle sınırlı kalmayacak; dijital mecralar, sosyal uyum sorunları ve erken uyarı mekanizmalarını içeren kapsamlı bir risk yönetimi modeline geçilecek.
YENİ DÖNEMDE Risk analizi temelli yaklaşım
Aynı genelgede, okul ve çevresindeki güvenlik planlamalarının "risk analizi temelli" bir yaklaşımla yapılacağı vurgulandı. Buna göre; her okulun bulunduğu bölgenin işsizlik oranı, hane gelir düzeyi, göç yoğunluğu gibi verileri içeren özel bir "Risk Ölçeği" oluşturulacak. Emniyet müdür yardımcıları ve jandarma komutan yardımcıları başkanlığında kurulan komisyonlar, bu veriler ışığında okulları risk gruplarına ayırarak ilave önlemleri hayata geçirecek.
ARTIK Okul çevresine "100 metre" denetimi
Yeni dönemde okul binalarının çevresindeki güvenliği artırmak adına somut adımlar atılacak.
Yanı sıra kahvehane, bar ve elektronik oyun merkezleri gibi yerlerin okul binalarından kapıdan kapıya en az 100 metre uzaklıkta bulunması zorunluluğu sıkı şekilde denetlenecek. Okul çevresinde risk oluşturan metruk binalar belediyeler ve özel idareler tarafından ivedilikle yıkılacak. Okul önlerinde seyyar satıcı faaliyetlerine izin verilmeyecek, okul çevresindeki işletmelerin çocuklara bağımlılık yapıcı madde satışı yakından izlenecek.
OKULLAR İÇİN Siber devriye ve erken uyarı
Aynı genelgede dikkat çeken en önemli maddelerden biri dijital güvenliğe ayrıldı. Siber birimlerin kapasitesi güçlendirilerek, sosyal medya üzerinden okulları veya öğrencileri hedef alan tehditler, radikalleşme eğilimleri ve siber zorbalık vakaları "siber devriye" faaliyetleriyle titizlikle takip edilecek. Öğrencilerdeki şiddet eğilimi ve davranış değişiklikleri "erken uyarı göstergesi" olarak değerlendirilerek psikososyal destek sistemleri devreye alınacak.
"özel güvenlik" ve "kolluk" koordinasyonu
Bu çerçevede risk derecesi yüksek olan okullarda "Okul Kolluk Görevlisi" sabit olarak bulunmaya devam edecek. Diğer okullarda ise "Güvenli Eğitim Koordinasyon Görevlileri" okul yönetimiyle sürekli iletişim halinde olacak. Okul giriş-çıkış saatlerinde devriye faaliyetleri artırılacak, özellikle kör noktalarda ve parklarda denetimler sıklaştırılacak.
"renkli takip" dönemi
Aynı şekide İçişleri Bakanlığınca 81 il valiliğine gönderilen "Okul ve Çevresi Güvenlik Tedbirleri" genelgesiyle, okulların güvenlik seviyeleri 12 kriter üzerinden puanlanarak "yeşil, sarı, mavi ve kırmızı" renklerle takip edilecek.
Bu çerçevede yeni dönemde okulların güvenlik standartları, genelge ekinde yer alan 12 maddelik "Güvenlik Kontrol Listesi" üzerinden puanlanarak karnelendirilecek.
"güvenlik karnesi": 120 puan üzerinden değerlendirme
Bu genelgeyle birlikte yürürlüğe giren yeni sistemde, her okul 12 temel kriter üzerinden 10'ar puanla değerlendirilecek. Toplam 120 puan üzerinden yapılacak bu puanlama, okulların "Güvenlik Seviye Tablosu"ndaki yerini belirleyecek.
fiziksel standartlar ve kriterler şunlar
Duvar Yüksekliğinde Standart: İlkokullarda çevre duvarı 1 metre beton üzerine 1,5 metre demir parmaklık (toplam 2,5 metre), ortaokul ve liselerde ise 1,5 metre beton üzerine 1,5 metre demir parmaklık (toplam 3 metre) olacak.
Kamera ve Aydınlatma: Okul çevresinde kör nokta kalmayacak şekilde kamera sistemleri kurulacak, görüntüler en az 30 gün saklanacak. Sağlıklı görüntü için yeterli aydınlatma düzeneği şart koşulacak.
Giriş-Çıkış Kontrolü: Okullarda en fazla 2 giriş/çıkış noktası bulunacak. Buralarda özel güvenlik personeli, metal dedektörler ve turnike sistemleri ile sıkı kontrol yapılacak.
Acil Durum Butonu: KADES benzeri bir sistemle okul ile en yakın genel kolluk ve 112 arasında doğrudan iletişim sağlayan acil durum butonları oluşturulacak.
Ziyaretçi Yönetimi: Okula gelen ziyaretçiler randevu sistemiyle kabul edilecek ve tüm girişler kayıt altına alınacak. Okul bahçesine araç girişleri sadece idari kadro ile sınırlandırılacak.
Elektronik Alarm: Okul saatleri dışında yetkisiz girişlere karşı elektronik alarm sistemleri ivedilikle kurulacak.
Risk seviyeleri renklerle takip edilecek
Buna göre yapılan denetimler sonucunda okullar aldıkları puana göre risk gruplarına ayrılacak:
Yeşil (120 - 85 Puan): Güvenli seviye.
Sarı (84 - 60 Puan): Takip ve kontrol edilmesi gereken seviye.
Mavi (59 - 35 Puan):Güvenlik açıklarına kısa zamanda müdahale edilmesi gereken seviye.
Kırmızı (34 - 0 Puan): Kabul edilemez güvenlik seviyesi (Hemen çalışma başlatılması gereken kategori).
Siber devriye ve 100 metre kuralı
Aynı genelge sadece fiziksel önlemlerle sınırlı kalmıyor. Siber birimler, sosyal medya üzerinden okulları hedef alan tehdit, radikalleşme ve siber zorbalık içeriklerini "siber devriye" faaliyetleriyle takip edecek.
Yanı sıra okul çevresindeki kahvehane, bar ve elektronik oyun merkezleri gibi yerlerin okul binalarından en az 100 metre uzaklıkta olması zorunluluğu tavizsiz uygulanacak. Okul çevresindeki metruk binalar ise belediyeler ve özel idarelerce ivedilikle yıkılacak.
SİSTEMSEL Aylık raporlama ve koordinasyon
Aynı şekilde vali ve kaymakamların bizzat koordine edeceği süreçte, okul yönetimleri, kolluk kuvvetleri ve rehberlik servisleri arasında hızlı bilgi paylaşımı sağlanacak. Uygulamada karşılaşılan aksaklıklar ve güvenlik seviyelerindeki değişimler, valilikler tarafından aylık raporlar halinde İçişleri Bakanlığı ile Milli Eğitim Bakanlığına gönderilecek.
