Konya'nın tarihi ilçesi Beyşehir'de bulunan Taş Köprü, 118 yıldır ayakta kalmayı başardı. Osmanlı'nın ilk sulama projelerinden birisi olan Taş Köprü adeta Beyşehir Gölü'nün vanası oldu.
İHALEYİ ANADOLU OSMANLI ALMIŞTI
Taş Köprü için; 1908-1914 yılları arasında Beyşehir Gölü’nün Konya Ovası’na akıtılması projesi kapsamında mevcut köprünün yıkılarak yerine Beyşehir Regülatörü’nün inşa edildi. Projenin ihalesinin Anadolu Osmanlı Demiryolu Şirketi tarafından alındığı, sözleşmenin ise Sultan II. Abdülhamid döneminde onaylandığı ortaya çıkarken proje yüzyıllardır şehrin simge yapılarından birisi oldu.
KÖPRÜNÜN 15 GÖZÜ BULUNUYOR
Bugün Konya Ovası Sulaması'nın en güzel sanat yapısı olan Beyşehir Regülâtörü kesme taştan yapılmış olup, 42 m uzunluğunda 6,35 m genişliğindedir. 15 göz ve 14 kargir ayaktan oluşmakta, ayakların üzerinde kemerler ve gözlerde hareketli kapaklar bulunmaktadır. Regülâtör taş mimarisiyle özellikle kapakları tabliye, selyaran ve topuklarıyla kemer dizisinin suya düşen gölgesiyle ay ışığındaki ve gün batımındaki görüntüsü ile Beyşehir'in vazgeçilmez tarihi ve simgesel yapılarından biri haline gelmiştir. Köprü Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulunun 12.07.1980 gün ve A-2280 sayılı kararı ile korunması gerekli kültür varlığı olarak tescillenmiş ve yeni köprünün yapımı ile araç trafiğine kapatılmıştır.
KONYA OVASI'NIN İLK SULAMA PROJESİ
Tarihçi Akademisyen Prof. Dr. Hüseyin Muşmal, Taş Köprü ile ilgili bir yazısında şu ifadeleri kaleme aldı, “XIX. yüzyılda daha tehlikeli bir hale geldiği anlaşılan taşkınlardan muzdarip olan ahali tarafından, yerel yöneticilerin dikkati çekilerek, bir çözüm bulunması hususları zaman zaman merkeze aktarılmaktaydı.
Diğer taraftan yılın bazı aylarında Konya Ovası’nın büyük bir bölümünde ise ciddi kuraklıklar yaşanmakta, arazi sulanamadığı için ürün verimi çok düşmekte, hatta bazı yıllarda büyük kıtlık hadiseleri yaşanmaktaydı. Bütün bu durumlar, XIX. yüzyılın başlarında Konya’daki yöneticileri Beyşehir Gölü’nün Konya Ovası’na kadar taşan sularından yararlanma düşüncesine götürmüştür. Nihayet, Bozkır ve Seydişehir çevresindeki köylerin ahalileri ile Konya ileri gelenlerinin verdiği dilekçeler neticesinde düzenlenen ve Konya Vilâyeti tarafından İstanbul’a gönderilen mazbatalarda Konya Ovası Sulama Projesi ilk defa ciddi boyutlarda gündeme taşınmıştır. Söz konusu proje 1853, 1866 ve 1880 yıllarında düzenlenen mazbatalar ve layihalarda yeniden dile getirilmiştir.
Neticede 1898–1902 yılları arasında Konya valiliği yapmış olan Avlonyalı Ferid Paşa’nın sadrazamlığı döneminde Konya Ovası Sulama Projesi’nin ihalesi gerçekleştirilmiştir. İhaleyi alan Anadolu-Osmanlı Demiryolu Şirketiyle 10 Kasım 1907 tarihinde İstanbul’da bir sözleşme imzalanmış ve sözleşme 30 Nisan 1908 tarihinde Sultan Abdülhamit tarafından tasdik edilmiştir. 1908–1914 yılları arasında tamamlanan proje ile Beyşehir Gölü suları bir isale kanalıyla Konya Ovası’na nakledilerek üç esas kanal ile sulamaya verilmiştir.”
