Konya Ovası bereketli bir dönem yaşıyor. Bozkır’ın ortasına gizlenmiş bir doğa harikası olan Çumra bugünlerde deniz havası alıyor. Verimli arazileri ve sıcakkanlı insanlarıyla meşhur ilçenin en önemli su kaynağı Apa Barajı günden güne büyüyen heybeti ile dikkat çekiyor. Büyük bir göl, dahası deniz havası estirmeye başlayan Apa Barajı, rüzgarın etkisiyle oluşan dalgalarıyla kıyıları dövüyor. Çumra, muhteşem bir manzara sunan Apa Baraj gölüyle “suyun olduğu yerde hayat vardır” sözünde olduğu gibi bugünlerde daha bir renkli daha bir yaşam dolu…

DEVASA YERLEŞİM ALANINA SAHİP
Türkiye'nin ilk modern şehircilik örneği olarak gösterilen Çumra, günümüzdeki kent merkezinin ülkemizde orta büyüklükteki bazı il merkezlerinden bile daha büyük bir yerleşim alanına sahip olduğu ifade ediliyor. Zaman içerisinde yurt içinden ve dışından çeşitli yörelerden gelip yerleşen bu insanlar beraberlerinde kendilerine ait kültürleri de getirmişlerdir. Giyimleri, eşyaları, örf ve adetleri ile birbirlerinden farklı özellikler taşısalar da zamanla kültürel değerleri birbirine karışıp bir sentez ortaya çıkmış, böylece sağlam bir dayanışma ile örnek bir sosyal doku oluşturulmuştur.

Kısaca Çatalhöyük’ün izinde kurulmuş olan Çumra, insanlığın ortak hafızası ve asırlardır hiç silinmeden günümüze kadar gelen bir kültür köprüsü olma özelliğiyle, tarih meraklılarına unutulmaz anlar yaşatıyor.

Çumra çevresi, M.Ö. 7000’li yıllardan bu tarafa çeşitli yerleşmelere sahne olmuştur. Bölgede tarih öncesi dönemini yansıtan en önemli merkez, kentin 12 km kuzeyinde bulunan dünyaca meşhur Çatalhöyük’tür. Neolitik ve daha sonraki dönemlere tarihlenen çok sayıda höyükte (Abditolu, Alibeyhüyüğü, Dedemoğlu, İçeri Çumra, Karahüyük, Karkın, Küçükköy, Seyithan, Sırçalı ve Üçhüyük) bulunmaktadır. Bölgede Selçuklu hâkimiyeti bilinmesine rağmen herhangi bir tarihi eser bulunmuyorsa da Karamanoğulları dönemine tarihlenen bazı camiler ve köprüler bulunmaktadır.

Farklı kültürlerin bir araya gelmesi Çumra mutfağını da zenginleştirmiştir. Dağlı ve ovalılara özgü haşlanmış etli ve karabiberli bulgur pilavı, tavşan etli arabaşı, mıkla, gaygana, papara, sarma, sütlü çorba, övme, topalak, sacarası, mantı, höşmerim gibi lezzetlerin yanında Türkmenlere özgü şirli, Yörüklere özgü kakaç, göçe (keşkek), tutmaç, bükme gibi yemekler de beğeni ile yenilmektedir. Ayrıca dağ köylerinde taptapı denilen pekmez tereyağ ve un ile yapılan bir tatlı çeşidi de oldukça meşhurdur.