İran'daki savaş sonrası 6 haftada petrolde yaşanan yükselişler, Türkiye'nin iç piyasasında özellikle ambalajlı su fiyatlarında ciddi fiyat artışlarını beraberinde getirdi. En çarpıcı yükseliş 5 litrelik pet şişe sularda gözlemlendi.
Büyük zincir marketlerde şubat ayında 26,00 TL olan 5 litrelik su, mart ortasında 29.50 TL’ye yükseldi. Dün ise ikinci bir zamla fiyatlar 36,00 TL’ye çıktı. Böylece 1,5 aylık süreçte 5 litrelik suya %38,45 oranında zam geldi.
ZAMMIN İLK SEBEBİ NAKLİYE
Su toptancılarına göre, fiyatlara gelen zammın 2 temel faktörden kaynaklanıyor. Bunlardan ilki savaş öncesinde mazot fiyatının 55 TL olduğunu ancak bugün 80 TL’nin üzerine kadar çıkması. Çünkü su, doğrudan nakliye işidir. Nakliye maliyeti ise yakıt giderine bağımlı. Motorindeki fiyat artışı, su fiyatlarına da kaçınılmaz olarak yansıyor.
DİĞER SEBEP HAM MADDE
Yanı sıra ambalajlı suların üretiminde kullanılan pet şişelerin ana ham maddesini de petrol oluşturuyor. Pet şişeler, petrolden elde edilen ve “polietilen tereftalat” adı verilen bir plastik türünden üretiliyor.
Aynı sektör temsilcisi, petrol fiyatlarında bu yıl yaşanan yükselişin boyutunun ateşkes sonrasında bile hâlâ yüzde 50’nin üzerinde seyrettiğini, bunun da ham madde maliyetini artırarak su fiyatlarını etkilediğini belirtiyor.
SİSTEMDE “GEL-AL” DAHA UCUZ
Öte yandan su toptancıları, tüketicilerin daha uygun fiyata su bulabileceği de belirtiliyor. Bunun için toptancılara doğrudan kendileri giderek toplu alım yapabilirler. ‘Gel-al’ denilen yöntemde son perakende nakliye gideri ve market kârı aradan çıkıyor. Böylece piyasada 25,00 TL’ye de 5 litrelik su bulmak mümkün oluyor.