Tarla ile raf arasındaki fahiş fiyat farkı artık tarihe karışacak… AK Parti’nin, gıda enflasyonuyla mücadele çalışmaları kapsamında gündemine aldığı Hal Yasası düzenlemesinde hazırlıklar tamamlanma safhasına geldi.
Taslak 9 maddeden oluşuyor. Aynı taslak AK Parti Grup Başkanlığında, Ticaret Bakanlığı ile Tarım ve Orman Bakanlığının yetkililerinin katıldığı toplantıda ele alındı.
Yeni düzenlemenin hayata geçirilmesiyle üreticilerin ürünlerini pazara ulaştırırken daha az aracıya ihtiyaç duyması, hal içerisindeki ticaretin belirli kurallara bağlanması ve ürün hareketlerinin dijital ortamda takip edilmesi öngörülüyor.
yeni dönemde ÜRETİCİYE DOĞRUDAN SATIŞ İMKÂNI
Yeni düzenlemeyle üretici birliklerinin ürünlerini doğrudan hallere ulaştırarak satış yapabilmesine imkân sağlanacak.
Üretici birlikleri, kendi aracı kuruluşlarını oluşturabilecekleri gibi herhangi bir aracıya başvurmadan da ürünlerini satışa sunabilecek. Bu düzenlemeyle, üreticinin ürününü pazara ulaştırırken komisyonculara olan bağımlılığının azaltılması ve aracı maliyetlerinin düşürülmesi amaçlanıyor.
İLLERDEKİ HALLERDE ALIŞVERİŞe SINIR
Aynı Taslakta, hal içerisindeki mal alışverişinin belirli kurallara bağlanması da öngörülüyor. Komisyoncuların birbirlerine ürün satmasının önüne geçilmesi planlanırken, komisyoncuların tacirlere satış yapabilmesine imkân tanınacak.
Dolayısıyla tacirlerin birbirlerine, komisyoncuların kendi aralarında ve aracı kuruluşların birbirlerine hal içerisinde doğrudan mal satması engellenecek.
Bu kapsamda ürünlerin tüketiciye ulaşmadan önce hal içerisinde tekrar tekrar el değiştirmesinin önüne geçilmesi ve aracılık işlemlerinden kaynaklanan fiyat artışlarının sınırlandırılması hedefleniyor.
ARTIK YERLİ ÜRÜNE RAF DESTEĞİ GELİYOR
Bu düzenlemenin bir diğer ayağını yerli ürünlerin satışının artırılması oluşturuyor. Yerli ürünlere market raflarında daha fazla yer verilmesi için çeşitli teşvik mekanizmalarının devreye alınması planlanıyor.
Yine yerli ürün satan marketlere vergisel avantajlar sağlanması ve zincir marketlerde yerli ürünlerin satışının özendirilmesi üzerinde duruluyor. Rafların büyük bölümünde yerli ürün bulundurulmasının zorunlu hâle getirilmesi de taslakta değerlendirilen başlıklar arasında yer alıyor.
Öte yandan tarımsal kooperatiflerin sayısının iki katına çıkarılması hedefleniyor. Böylece üreticilerin örgütlü biçimde pazara ulaşmasının ve yerli ürünlerin satış kanallarının genişletilmesinin önü açılacak.
HALDEKİ FAHİŞ KOMİSYONA HAPİS CEZASI
Aynı taslakta, kurallara aykırı hareket eden komisyonculara yönelik yaptırımların ağırlaştırılması da öngörülüyor. Normalin üzerinde komisyon alarak ürün fiyatlarının yükselmesine yol açan aracılara hapis cezası verilmesi planlanıyor. Satış ve fiyat şeffaflığına ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmeyenler için idari para cezalarının yanı sıra hapis cezası uygulanması da değerlendiriliyor.
ÇİFTÇİNİN TARLASINDAN RAFA DİJİTAL TAKİP
Artık kayıt dışı ticaretin önlenmesi ve vergi kayıplarının azaltılması maksadıyla ürünlerin tarladan satış noktasına kadar takip edilmesini sağlayacak bir sistem kurulması planlanıyor. Hallerdeki dijital altyapının güçlendirilmesiyle ürün bildirimleri, satış işlemleri ve denetimlerin daha şeffaf yürütülmesi sağlanacak.
Dolayısıyla stokların izlenmesi, ürünlerin kalite sınıflandırmasının yapılması ve gıda güvenliğinin denetlenmesinde hallerin sorumlulukları da artırılacak. Bu sayede ürünlerin ticari hareketlerinin kayıt altına alınması ve spekülatif fiyat artışlarına zemin hazırlayan işlemlerin önlenmesi amaçlanıyor.
TASLAK NE ZAMAN YASALAŞACAK?
Yeni yapay zekalı dijital hal sistemi düzenlemesinin yıl sonunda Meclis Plan ve Bütçe Komisyonuna sunulması planlanlanıyor.
Taslağın mali torba kanun teklifine eklenmesi gündemde. Aynı taslağın Hal Yasası’nın ayrı bir kanun teklifi olarak Meclis’e sunulması seçeneği de değerlendiriliyor.
