Çocuklar evden kaçıyor ve suça karışıyorlar…
ÇOCUK SUÇLULAR
TÜİK verilerine göre 2024 yılında güvenlik birimlerine gelen veya getirilen çocukların karıştığı olay sayısı 612 bin 651 olarak kaydedildi.
Öte yandan olaylara karışan çocukların 279 bin 620'si mağdur, 202 bin 785'i ise suça sürüklenme sebebiyle güvenlik birimlerine getirildi.
Olayların sınıflandırmasına göre 279 bin 620 mağdur çocuğun % 86,1'i doğrudan suç mağduru, %13,8'i ise takibi gereken olay mağdurları olarak kayda geçti.
Suç mağduru çocukların %55,3'ü yaralama, %10,8'i cinsel suçlar ve %9,5'i göçmen kaçakçılığı mağduru oldu.
Bu arada suç işlediği iddiasıyla işlem yapılan 202 bin 785 çocuğun en çok karıştığı olaylar %40,4 ile yaralama, %16,6 ile hırsızlık ve %8,2 ile uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanımı, satışı veya satın alınması şeklinde.
ÇOCUĞUN EVDEN KAÇMASI
Suça karışan çocukların bir bölümünü evden kaçan çocuklar oluşturuyor. Çocuğunuzun evden kaçma hazırlığında olduğunu; odasında gizli eşya biriktirme, aşırı içe kapanma veya artan öfke patlamaları, eve dönüş saatlerini sürekli esnetme, okul devamsızlığının artması ve sosyal çevresinde köklü değişiklikler yapması gibi belirtilerden anlayabilme imkanınız olabilir.
BAŞEDİLEMEYEN DUYGUSAL BASKILAR
Uzmanlara göre çocuğun evden kaçma eğilimi, genellikle baş edemediği duygusal baskılardan ve aile içi iletişim kopukluklarından kaynaklanmakta. Bu süreçte çocuğunuzun hareketlerini dikkatle gözlemleyip doğru adımlar atmanız hayati önem taşır.
ÇOCUKTAKİ O DEĞİŞİMLER
Çocuğunuzda ani değişimlere dikkat edin.
Yani çocuğunuzun kişisel eşyalarını (özellikle para, kimlik belgeleri, şarj cihazı veya sevdiği objeleri) gizlice biriktirmesi en büyük işaretleri olarak ifade ediliyor.
Çocuğunuzla iletişim kurun.
Çocuklar evden ve okuldan kaçarlar. Dolayısıyla onu yargılamadan, sevgiyle ve açıkça dinleyerek altında yatan sorunları anlamaya çalışın.
Yani
- İletişimin kopması
- Gizlilik ve sır tutma (Telefon şifresini değiştirme, arkadaşlarıyla konuşurken sesini kısma vb)
- Arkadaş çevresinin değişmesi:
- Eşyaların eksilmesi
- Karamsar ve öfkeli tavırlar çocuğun evden kaçabileceği ihtimaline dair işaretler.
Bu konuda en önemlisi ise uzman desteği. Yani durum kontrolünüzden çıkıyorsa, konuyu derinlemesine inceleyen mutlaka bir çocuk-ergen psikiyatristinden profesyonel destek alabilirsiniz.
ÇOCUKLAR NEDEN KAYBOLUYOR?
Uzmanlara göre evden kaçan çocuklar ile ilgili öncelikli sorunlardan bir tanesinin evden kaçan çocukların saptanabilmesi ve tanımlanabilmesiyle ilgili olduğu görülmekte.
Evden kaçan çocuğun yasal temsilcilerinin kolluk kuvvetlerine kayıp başvurusunda bulunmasından sonra çocuk kayıp çocuk olarak nitelendirilmekte. Oysa kayıp çocukların birçoğu kendi iradesiyle
bulundukları ortamdan ayrılmakta, kaçmakta.
Çocukların kayıp olmasının arkasında yatan nedenler daha çok güvenlik ile ilgiliyken evden kaçan çocuklar sorunun arkasında yatan nedenler çoğu kez aile ve sosyal çevreyle ilişkilidir. Dolayısıyla bu iki olgu bir birinden büyük çoğunlukla ayrılmakta. Uzmanlara göre sorunun daha iyi anlaşılabilmesi için kayıp çocuk- evden kaçan çocuk ayrımı iyi bir biçimde yapılmalı.
Yine evden kaçan çocuklarla ilgili bir başka sorun resmi veya güvenilir verilerin elde edilemeyişiyle ilgili. Evden kaçan çocuklar ile ilgili güvenilir verilerin iyi bir biçimde sağlanması sorunun daha iyi görünebilir kılacağı gibi kayıp çocuklarla ilgili durumun da daha iyi anlaşabilmesini sağlar. Hakkında kayıp müracaatı olan çocukların bulunmasının ardından psikolog, sosyal hizmet uzmanı veya aile danışmanın çocuk ile yapacağı görüşme neticesinde çocuğun evden kaçan çocuk mu, kayıp çocuk mu olduğu belirlenmelidir. İstatistiki kayıt bu değerlendirmeden sonra yapılması evden kaçan çocuklara ilişkin istatistiki verilerin daha nitelikli toplanıp derlenebilmesi açısından gerekli olduğu belirtilebiliyor.
ÇOCUK VE AİLEYE YÖNELİK DESTEK
Aynı uzmanlara göre emniyet Müdürlüğü Çocuk Şube Müdürlüklerinde ve Jandarma Çocuk Merkezlerinde evden kaçan, kayıp olan veya bulunan çocukların ve ailelerinin nitelikli danışmanlık ve psikososyal destek hizmetlerinden faydalanması için gerekli personel istihdamının sağlanması ailelerin ve çocukların sorunların çözümüne yönelik farkındalığını arttırabilir. Evden kaçan çocuklarının bulunmasının ardından psikolog, sosyal hizmet uzmanı veya aile danışmanın yapacağı ilk görüşme neticesinde çocuk ve aileye yönelik aile destek ve aile danışmanlığı sistemleri oluşturulmalı ve harekete geçirilmeli.
