1.DÜNYA SAVAŞININ AZ BİLİNENLERİ
1914 yılında dünya büyük bir savaşın içine sürükleniyordu. Bunu gören Rusya-Fransa-Büyük Britanya 3 Sırp suikastçı tuttular. Neden Sırp? Çünkü o zamanlar Balkan devletleri bağımsızlık ateşiyle yanıp tutuşan Bosna-Sırbistan-Romanya-Karadağ gibi Slav devletleri bağımsızlık için Osmanlı'yı da baya uğraştırmışlardı. Slavları Ruslar da desteklediği için bu suikastçıları Ruslar tutmuştu. O sırada, Avusturya-Macaristan prensi Saray Bosna'ya karısıyla bir gezi planlamıştı. Bu 3 suikastçıyı Saray Bosna'nın farklı yerlerine yerleştirmişlerdir. İlk 2 suikastçı korkup yapamamış ancak 3. suikastçı “diğerleri yapamadı ben de yapamam” diye bir kafeye oturup sandviç yemeye karar verdi. Tam yemeğini yerken önünde prensin arabası belirdi. Bir anda silahını çekip prens ve karısını oracıkta öldürerek tarihteki en kanlı savaşın temellerini attı.
1. Dünya Savaşı (1914-1918), 8.5 milyondan fazla askerin öldüğü, 30'dan fazla zehirli gazın kullanıldığı ve 4 büyük imparatorluğun (Osmanlı, Rus, Alman, Avusturya-Macaristan) yıkıldığı, modern tarihin en yıkıcı çatışmalarından biridir. Savaş, nüfusuna oranla en fazla kaybı %58 erkek nüfus kaybıyla Sırbistan'a yaşatmış, cephe gerisinde tifüs ve açlık, çarpışmalardan daha fazla can almıştır.
Zehirli Gaz Kullanımı: Savaş boyunca 30'dan fazla farklı zehirli ve kimyasal gaz kullanılmış, bu durum savaş sonrası gaz kullanımının yasaklanmasına neden olan antlaşmalara yol açmıştır.
En Büyük Kayıp Sırbistan'da: Savaş öncesi 4 milyon nüfusu olan Sırbistan, nüfusunun yaklaşık üçte birini kaybetti ve erkek nüfusunun %58'i savaşta öldü.
Savaşın Başlaması: Almanya'nın 4 Ağustos 1914'te Belçika'yı işgal etmesiyle, Britanya'nın Belçika'yı savunma sözüne sadık kalarak Almanya'ya savaş ilan etmesi, savaşı küresel hale getirdi.
Osmanlı'nın Savaşa Girişi: Ekim 1914'te Karadeniz'e açılan Osmanlı gemilerinin (Goeben ve Breslau) Odessa ve Sivastopol'ü bombalamasıyla Osmanlı Devleti savaşa resmen katıldı.
Garip Cepheler: Etiyopya'da İttifak Devletleri destekli bir ayaklanma yaşanmış, Afrika'daki Victoria Gölü'nde Alman ve Belçika nehir tekneleri çatışmıştır.
Teknolojik Gelişim: Savaş, tankların, uçakların savaş amaçlı kullanımının ve zehirli gazların yaygınlaştığı ilk büyük endüstriyel savaş oldu.
Sivil Kayıplar: Askeri kayıpların yanı sıra, savaşla bağlantılı hastalıklar ve kıtlık nedeniyle milyonlarca sivil hayatını kaybetti.
Birinci Dünya Savaşı insanlık tarihinin en kanlı altıncı savaşıdır.
Birinci Dünya Savaşı sırasında 30'dan fazla zehirli ve kimyasal gaz kullanıldı. Savaşın sonunda ise birçok ülke zehirli gazların yasaklanması için antlaşma imzaladı.
Savaş, binlerce insanın bedeninde ve özellikle de yüzünde kalıcı izler bıraktı. Estetik ameliyatlar kullanılmış olsa da düzeltilemeyecek yaralanmalar için yüz maskeleri kullanıldı. Bazı askerler ömürlerinin sonuna kadar hastanelerde ya da bakım evlerinde kaldılar.
Birinci Dünya Savaşı'ndaki zayiat sayısı 35 milyonun üzerindedir. 15 milyon sivil ve asker hayatını kaybetti, 20 milyondan fazla insan ise yaralandı.
İngiltere Bakanlığı, 1.60 boyundan kısa olanları askere kabul etmiyordu. Ancak bu kural kısa boylu İngilizlerin, askere gitmesini engelleyemedi. Bakanlık bu insanlar için "Cüce Taburları" kurdu. Bu taburlar, normal taburların yanında yardımcı birlik olarak savaşa katıldı.
Birinci Dünya Savaşı, Afrika kökenli Amerikalıların da eşit haklara kavuşmasına büyük katkıda bulundu. Örneğin Henry Ford savaşın ardından siyahileri de çalıştırmaya başladı. ABD'nin güney bölgelerindeki Afrika kökenlilerin savaş boyunca ve savaşın ardından kuzeye ilticası 20. yüzyılın en büyük nüfus değişimlerinden biri oldu.
Birinci Dünya Savaşı'nın dünya ekonomisine zararı o günün parasıyla yaklaşık 185 milyar dolardı.
Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra İngiliz İmparatorluğu'nun dünyadaki ekonomik liderliği sona erdi. Savaşın ardından İngiltere yüklü miktarda borcun altına girdi, işsizlik arttı ve büyüme yavaşladı. Benzer durumları Fransa'da yaşadı. Çarlık Rusyası'na verilen yüklü miktarda borç asla tahsil edilemedi. Aynı şekilde Rusya'da da enflasyon hızla arttı ve Rusya bir süre toparlanamadı.