Fondötene Güven Olmaz
* Günde 14 milyon satılan fondötenin yıllık hacmi 24 milyar$ olacak kadar büyüktür. Kusurları azaltmak, renk tonunu değiştirmek, mat veya parlak kısımları eşitlemek… Gerçekle alakayı azaltan bir ürün. Deri ekonomik kriz ve gelir adaletsizliği ise fondöten derinleşen yoksulluk, orta sınıfın yok olması, barınma krizi ve asgari ücretin temel geçim standardı haline gelmesi yerine kullanılan dünya çapında kriz vardır. Deri gençlik ve gelecek kaygısı ise ne eğitimde ne istihdamda yer alan milyonlarca gencin durumu, beyin göçü ve genç işsizlik ise fondöten er şeyi bizden beklemeyindir. Deri liyakat ve kamu kurumlarına olan güvenin azalması, mülakat sistemine yönelik eleştiriler ve karar alma mekanizmalarında şeffaflığın zayıflaması ise fondöten çalışan bir yerlere gelirdir. Deri yargı bağımsızlığı ve hukukun üstünlüğü endekslerindeki gerileme, adalete olan inancın zayıflaması ve uzun tutukluluk süreleri ise fondöten sistemsel yoğunluktur. Deri demografik riskler ve göç, doğurganlık hızının kritik seviyenin altına düşmesi, hızlı yaşlanma eğilimi ve düzensiz göçün yarattığı kontrolsüz sosyal değişimler ise fondöten hepimiz kardeşizdir. Deri toplumsal kutuplaşma ise fondöten bizden öncekiler kötüydü eskilere bir bakındır. Deri afet riskleri ise fondöten kaderdir. Deri fonda birleşip iyi işler yapmak ise fondöten fon adı altında toplanmaktır.
* Banka hesaplarındaki hareketliliği bilen, gönderilen harçlıklardan bile haberi olan devlet, milyonlarca doların yurt dışına transfer edilmesinden haberi olmamış, fon dolandırıcılığıyla halkı soyan soygunculardan haberi yokmuş. Çeşitli etkinliklerinde beraber kurdele kesme görüntülerini herkes bilirken hükümet, beraber kurdele kestiği dolandırıcıları bilmiyormuş. Adamlar öyle dolandırmışlar ki koskoca devleti, hükümeti ayakta uyutmuşlar. İnanalım mı, inanan inanabilir. Kimsenin haberi olmadığına inanan inansın. Yetkililerden kimsenin bilmediğine inanan inansın. Operasyonlar niçin yapıldı? Paylaşılan paralarda paylaşım sıkıntısı olunca operasyon yapıldı. Operasyon yaptıranlarla operasyon yapılanlar arasında parayı bölüşememe anlaşmazlığı olmuş. Paralar zimmete geçirilirken onca paralar yurt dışına transfer edilirken kimsenin haberi olmadığına kimse inanmaz, inanılacak gibi de değil. Operasyon yapılınca bunca dolandırıcılık ortaya çıktı ve herkes öğrendi. Ya şu an operasyon yapılmayan, kendi aralarında yani operasyon yaptıranlarla kendi aralarında parayı bölüşen kaç tane yapı vardır kimse bilmiyor. Kimse derken ilgili makamdakiler biliyordur. Ucu nereye giderse gitsin deniliyor ya, ya ucu herkese gidiyorsa ne olacak.
*Parayı çalıştırıp paradan para kazanıp kâr dağıtılan bütün kurumlar faizcidir. Fon, borsa serbest, loto serbest, internette olan olursa yasaktır. Paradan para kazanmak ranta dayalı ekonomi, faiz, borsa ve havadan yatırımlar, makroekonomik düzeyden bireysel yaşama kadar olumsuz birçok ciddi sonuca yol açar. Gelir adaletsizliği artar sermayesi olanlar daha da zenginleşirken, emeğiyle geçinenler gelirleri azalır. Bu durum zengin ile fakir arasındaki uçurumu büyütür. Girişimciler fabrikalar kurup istihdam yaratmak, risk almak ve üretmek yerine parayı faiz veya borsada tutmayı daha karlı görürler. Bu da reel üretimin durmasına ve işsizliğin artmasına neden olur.
Paranın sürekli spekülatif olan kripto paralar, hisse senedi, gayrimenkulle yapay bir zenginlik algısı oluşturur. Bu balonlar patladığında büyük ekonomik krizler ve iflaslar kaçınılmaz olur. Üretime dayanmayan, havadan yaratılan para arzı ve harcama gücü, piyasadaki mal ve hizmet fiyatlarının artmasına enflasyona sebep olur. Kolay yoldan para kazanma hırsı, toplumda çalışma ahlakını ve emeğe verilen değeri zedeler. İnsanlarda sürekli bir kaygı, açgözlülük veya kısa sürede zengin olma baskısı yaratır.
*Sonuç olarak, fondöten dış etkenlerden çabuk etkilenir gerçek deri ortaya çıkar. Fon krizi daha çözülmedi EYT hesaplaması yapılamaması gibi gerçek bir hesap yapılması için matematik zaman ve tüm etkenler işin içinde olmalıydı. Birim zamanda yapılan bütün işlemler birikmiş hesaplanmalı. Borsa, faiz ve likitide krizi ancak gerçek deri görülünce çözülür. İşlem yapanlara baktığımız zaman sigorta şirketleri bile anlamadıkları işlere girmişler. Türkiye Sigorta ve Türkiye Hayat Emeklilik'in eski Genel Müdürü Taha Çakmak ve İnan Altınbaş, tutuklandı. 45 Yaşında biri 100 milyon parayı fona aktarabiliyor. 24 Yaşından itibaren Merkez Bankası’nda, Ziraat Bankası’nda, Teftiş Kurulu’nda, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nda BDDK Başkan Yardımcı olarak görev almış. Gözüken durum 21 yıl fondöten olarak ilerlenmiş. Deri ortaya çıktı.
