Diş çekimi sırasında çocuklar ölebiliyor.
TOPRAK 10 YAŞINDAYDI
10 yaşındaki Toprak Önkol'un ağzından kan gelmesi üzerine ailesi, çocuğu dün merkez Yenişehir ilçesi Dağkapı semtindeki Çocuk Hastalıkları Hastanesi'ne götürdü. Yapılan muayenenin ardından Önkol'un hastanedeki kan tetkiklerinde değerleri normal çıkınca taburcu edilmesine karar verildi. Taburcu işlemini yapan doktor, Önkol'un bir dişinin sallandığını, bu nedenle çocuğun bir diş hekimine götürülmesini tavsiye etti. Bunun üzerine aile Önkol'u Sağlık Bilimleri Üniversitesi Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi Bağlar Semt Polikliniği'ne götürdü. Poliklinikte dişi çekilen Önkol'un, kanamasının durmaması üzerine Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi'ne sevk edildi. Önkol, burada ilk müdahalesi yapıldıktan sonra ameliyata alındı. Yaklaşık 4 saat süren ameliyatta Önkol, doktorların müdahalesine rağmen kurtarılamadı.
Isparta'da diş tedavisi sırasında genel anestezi uygulanan 7 yaşındaki Ela Kocaçöğür, işlem sırasında kalbinin durması sonucu hayatın kaybetti.
Bir başka örnek Bursa'dan… Bursa'da 5 yaşındaki Deniz Sönmez, diş çekimi, kanal tedavisi ve 4 dolgu yapıldıktan sonra hayatını kaybetti. Adli Tıp raporunda yönetmeliğe aykırı sedasyon anestezisi altında işlem yapıldığı ve dolgu yapım endikasyonunun, olumsuz şartlarda gerçekleştirildiği belirtildi. Örnekleri çoğaltmak mümkün.
ÇOCUKLARIN DİŞİ ÇEKİLEBİLİR Mİ?
Uzmanlara göre çocukların dişleri çekilebilir. Ancak bu kararın uzman bir pedodontist (çocuk diş hekimi) tarafından verilmesi gerekir. Genellikle dolguyla kurtarılamayan şiddetli çürükler, iltihaplar, travma (darbe) durumları veya alttan gelen kalıcı dişin çıkmasını engelleyen süt dişleri için çekim uygulanabilmekte.
ÇOCUKLARDA HANGİ DURUMDA DİŞ ÇEKİMİ YAPILIR?
Çocuklarda diş çekimi öncesinde diş hekimi tarafından muayene gerçekleştirilerek tedavi planlanır. Çekim yapılacak bölgeye anestezik sprey veya jel uygulanarak uyuşturulması sağlanır. Uyuşturulan bölgeye lokal anestezi uygulanır ve çekimi gerçekleştirilecek bölgede işlem sırasında acı hissedilmesi önlenir. Diş hekimi dişi yavaşça gevşeterek dişi çeker. Çekilen diş bölgesindeki kanamayı durdurmak için diş hekimi bölgeye tampon (steril gazlı bez) koyar ve hastanın ısırmasını söyler. Bu işlem kanamayı durdurur. Diş çekimi sonrası ağrı hissedilebilir.
Uzmanlara göre şu durumlarda çocuklarda diş çekimi gerekebilir.
Çocuğun ağzında tedavi edilemeyen derin çürükler ve diş apseleri oluştuğunda. Dolayısıyla alttan gelen kalıcı dişin sürmesini engelleyen ya da yönünü değiştiren sallanmayan süt dişleri.
Öte yandan şiddetli travma sonucu kökü zarar görmüş dişlere operasyon yapılabilir. Yani ortodontik tedavi (tel tedavisi) planlamasında yer açmak için gerekli olan dişler.
Bu bağlamda süt dişleri alttaki daimi dişler için doğal birer yer tutucudur. Bu nedenle diş hekimleri süt dişlerini çekmek yerine tedavi etmeyi (dolgu veya kanal tedavisi gibi) önceliklendirir. Eğer erken yaşta bir süt dişi zorunlu olarak çekilirse, dişlerdeki kaymayı önlemek için hekimler yer tutucu tedavisini kullanabilir.
ÇOCUKLARDA UYGULANAN DİŞ ÇEKİMİ YÖNTEMİ
Dolayısıyla planlanan tedavinin ihtiyacına göre değişkenlik gösterse de çocuklarda diş çekimi sırasında genellikle lokal anestezi uygulanır. Diş hekimi korkusu olan küçük çocuklarda sedasyon (sakinleştirici), gülme gazı (azot oksit) veya genel anestezi yöntemleri de kullanılır.
HANGİ ANESTEZİ UYGULANIR?
Bu kapsamda diş çekimi yapılacak bölgenin enjeksiyon yöntemi ile uyuşturulmasıdır. Diş çekimi işlemi sırasında çocuk ağrı hissetmez ancak işlem sırasında uyanıktır.
Sedasyon ile Çocuklarda Diş Çekimi
Yine diş çekimi sırasında korku ve kaygı duyan veya birden çok sayıda işlemi olan çocuklara, anestezi uzmanı eşliğinde şurup ya da damar yolu yöntemiyle uygulanır. Sedasyon öncesinde çocuğun genellikle 4-6 saat boyunca aç kalması gerekir. Bilinçli sedasyon sayesinde çocuğun sakinleşmesi sağlanarak işlem sırasında ağrı hissi yaşanmaz.
Gülme Gazı ile Çocuklarda Diş Çekimi
Öte yandan diş çekimi sırasında burun maskesi ile gülme gazı (azot oksit) solunumu sağlanır. İğne korkusu olan çocuklarda gülme gazı kullanılarak kaygı azaltılır ve hafif bir sedasyon yöntemi olarak kullanılır. Gazın etkisi birkaç dakika içerisinde başlar ve işlem bittiğinde maske çıkarılarak çocuk hızlıca eski haline döner.
Genel Anestezi ile Çocuklarda Diş Çekimi
Ayrıca genel anestezi ile diş çekimi planlanan çocuk, bir gün öncesinde anestezi uzmanı tarafından kontrol edilerek uygunluğu kontrol edilir. Ertesi gün hasta 6-8 saat aç kalarak hastaneye gelip yatış yapar. Diş çekimi randevusundan bir saat önce çocuğa sedatif ile karıştırılmış meyve suyu içirilerek rahatlaması sağlanır. Uyku haline geçen hasta ameliyathaneye alınarak Pedodontist tarafından diş tedavisi gerçekleştirilir. İşlem sonrası 1-2 saat dinlenme odasında dinlendirilerek taburcu edilir.
Diş Çekimi Sonrası Dikkat Edilmesi Gerekenler
Sonrasında çocuklarda diş çekimi gerçekleştirilen bölgede kanamanın durması için yerleştirilen tampon yarım saat kadar sıkı bir şekilde ısırılmalı ve çıkarılmamalıdır. Çocuklarda diş çekimi sonrası dikkat edilmesi gerekenler şunlardır:
- Bölgeye yerleştirilen tamponun yarım saat boyunca ısırılması gerekir.
- Çalkalama, tükürme yapılmamalı veya pipetle sıvı tüketilmemelidir.
- İlk 2 saat bir şey yenilip içilmemelidir.
- Çekim günü akşamı diş fırçalanmamalıdır.
- Çekim günü çok asitli, sıcak veya soğuk gıdalar tüketilmemelidir.
- Çekim sonrası ağrı oluşumunda hekimin reçete ettiği ağrı kesici şurup kullanılmalıdır.
- Duş alması gereken çocukların boyundan aşağı vücut yıkaması önerilir.
Aynı şekilde çocuğunuzun diş sağlığıyla ilgili profesyonel bir destek almak için size en yakın diş polikliniklerine başvurabilirsiniz.
