Artık Latin tabanlı bu sistemle üye ülkeler arasındaki iletişimi kolaylaştırmak ve ortak bir yazı dili oluşturmak hedefleniyor.
34 HARFLİ ORTAK MODEL
Türk dünyasında alfabe birliğinin sağlanması yönündeki çalışmalar ve kilometre taşları
Türk dünyası ülkeleri arasında 34 harfli ortak modele geçiliyor. Bu çerçevede Türk Dünyası Ortak Alfabe Komisyonu tarafından 2024 yılında kabul edilen modelde, Türkiye alfabesindeki harflere ek olarak ses ihtiyaçlarını karşılamak üzere ilave harfler (Q, X, W, Ñ, Ä vb.) yer almakta
Bu kapsamda ortak alfabenin kullanıma alınması için yürütülen çalışmalar hız kazanmış olup, Kazakistan ve Kırgızistan gibi Kiril alfabesi kullanan ülkelerin de bu ortak sisteme geçişi için özel alfabe önerileri onaylanmıştı.
Yine aynı kapsamda süreç, Türk Dil Kurumu (TDK) ve Uluslararası Türk Akademisi gibi kurumların ortak koordinasyonuyla yürütülmekte.
ÖZBEKİSTAN BU HARFLERİ DEĞİŞTİRİYOR
Özbekistan'da parlamentonun alt kanadı, Latin alfabesine geçiş sürecine dair yeni bir yasayı onaylayarak senatoya gönderdi. Bu adımla birlikte, ülkedeki alfabe reformu 33 yılın sonunda tamamlanmaya yaklaşacak. Yasa senatoda da kabul edilirse Özbekistan alfabesi 28 harften oluşacak. Mevcut alfabede 26 harf ve 3 harf kombinasyonu yer alıyor.
Buna göre o' yerine ö, g' yerine ğ, ch yerine ç ve sh yerine de ş harfi yazılacak. Ülkedeki bütün yazılı belgelerin aynı anda yenilenme ihtiyacı oluşmaması için eski harflerle yazılan belgeler de bir süre daha geçerliliğini koruyacak. Bu kararın, kamu bütçesine ek bir yük getirmemek için alındığı aktarılıyor.
İlgili yasa senatodan da geçerse, Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev'in onayının ardından yürürlüğe girecek. Bu son 100 yılda Özbek alfabesindeki dördüncü büyük değişiklik olacak.
